ਐਫ.ਬੀ.ਆਈ. ਦੀ ਸੂਚਨਾ ‘ਤੇ ਹੋਈ ਕਾਰਵਾਈ, 20 ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ ਸਜ਼ਾ
ਸਿਡਨੀ, (ਬਰਾੜ ਭਗਤਾ ਭਾਈਕਾ): ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਅਨ ਫੈਡਰਲ ਪੁਲਿਸ (AFP) ਨੇ ਇੱਕ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਸਫਲਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰਦਿਆਂ ਨਿਊ ਸਾਊਥ ਵੇਲਜ਼ (NSW) ਦੇ ਇੱਕ ਨਾਬਾਲਗ ਲੜਕੇ ਨੂੰ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਸ ਲੜਕੇ ‘ਤੇ ਦੋਸ਼ ਹੈ ਕਿ ਉਸਨੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਮੀਲ ਦੂਰ ਬੈਠ ਕੇ ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਜ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਦਹਿਸ਼ਤ ਦਾ ਮਾਹੌਲ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ। ਗਲੋਬਲ ਨਿਊਜ਼ ਅਤੇ ਪੁਲਿਸ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਦੋਸ਼ੀ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਚੂਨ ਸਟੋਰਾਂ (Retail Stores) ਵਿੱਚ ਫੋਨ ਕਰਕੇ “ਮਾਸ ਸ਼ੂਟਿੰਗ” (ਸਮੂਹਿਕ ਗੋਲੀਬਾਰੀ) ਅਤੇ ਬੰਬ ਧਮਾਕਿਆਂ ਦੀਆਂ ਝੂਠੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਫਰਜ਼ੀ ਕਾਲਾਂ ਕਾਰਨ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਕਈ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਹਫੜਾ-ਦਫੜੀ ਮੱਚ ਗਈ ਸੀ ਅਤੇ ਭਾਰੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਪੁਲਿਸ ਬਲ ਤਾਇਨਾਤ ਕਰਨੇ ਪਏ ਸਨ।
ਇਹ ਗ੍ਰਿਫਤਾਰੀ ਅਮਰੀਕੀ ਜਾਂਚ ਏਜੰਸੀ ਐਫ.ਬੀ.ਆਈ. (FBI) ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਅਨ ਪੁਲਿਸ ਦੇ ਸਾਂਝੇ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਦਾ ਨਤੀਜਾ ਹੈ। ਐਫ.ਬੀ.ਆਈ. ਨੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਅਨ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਸੂਚਨਾ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਕਿ ਇੱਕ “ਆਨਲਾਈਨ ਕ੍ਰਾਈਮ ਨੈੱਟਵਰਕ” ਦਾ ਮੈਂਬਰ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿੱਚ ਬੈਠ ਕੇ ਅਮਰੀਕੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਸੂਚਨਾ ਦੇ ਅਧਾਰ ‘ਤੇ, ਏ.ਐਫ.ਪੀ. ਨੇ “ਟਾਸਕਫੋਰਸ ਪੌਂਪਿਲਿਡ” (Taskforce Pompilid) ਦਾ ਗਠਨ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਨੇ ਜਾਂਚ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੋਸ਼ੀ ਦੀ ਪਛਾਣ ਕੀਤੀ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਦੋਸ਼ੀ ਲੜਕੇ ਵਿਰੁੱਧ ਕੁੱਲ 13 ਦੋਸ਼ ਆਇਦ ਕੀਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਨੈੱਟਵਰਕ ਦੀ ਦੁਰਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਗੰਭੀਰ ਅਪਰਾਧ ਕਰਨ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਨਾਲ ਝੂਠੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਫੈਲਾਉਣ ਦੇ 12 ਮਾਮਲੇ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਜਦੋਂ ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਉਸਦੇ ਘਰ ਛਾਪਾ ਮਾਰਿਆ, ਤਾਂ ਉੱਥੋਂ ਇੱਕ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਹਥਿਆਰ (Prohibited Firearm) ਵੀ ਬਰਾਮਦ ਹੋਇਆ, ਜਿਸਦਾ ਇੱਕ ਵੱਖਰਾ ਕੇਸ ਦਰਜ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਪੁਲਿਸ ਮੁਤਾਬਕ, ਇਹ ਮਾਮਲਾ “ਸਵੈਟਿੰਗ” (Swatting) ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਸਵੈਟਿੰਗ ਇੱਕ ਅਜਿਹਾ ਖਤਰਨਾਕ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਸ਼ਰਾਰਤੀ ਅਨਸਰ ਪੁਲਿਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਜਗ੍ਹਾ ‘ਤੇ ਗੋਲੀਬਾਰੀ, ਬੰਧਕ ਬਣਾਉਣ ਜਾਂ ਬੰਬ ਹੋਣ ਦੀ ਝੂਠੀ ਸੂਚਨਾ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਸਦਾ ਮਕਸਦ ਉਸ ਜਗ੍ਹਾ ‘ਤੇ ਭਾਰੀ ਹਥਿਆਰਬੰਦ ਪੁਲਿਸ ਕਮਾਂਡੋਜ਼ (SWAT teams) ਨੂੰ ਭੇਜਣਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਉੱਥੇ ਮੌਜੂਦ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਸ ਕੇਸ ਵਿੱਚ, ਦੋਸ਼ੀ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੇ ਸਕੂਲਾਂ ਅਤੇ ਦੁਕਾਨਾਂ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਬਣਾਇਆ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਉੱਥੇ ਲੌਕਡਾਊਨ ਲਗਾਉਣੇ ਪਏ ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਦਹਿਸ਼ਤ ਫੈਲ ਗਈ। ਏ.ਐਫ.ਪੀ. ਦੇ ਕਮਾਂਡਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਸਿਰਫ ਮਜ਼ਾਕ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਇਸ ਕਾਰਨ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਨੂੰ ਖਤਰਾ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਕਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਏਜੰਸੀਆਂ ਦਾ ਲੱਖਾਂ ਡਾਲਰਾਂ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਹੋਇਆ।”
ਜਾਂਚ ਦੌਰਾਨ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ ਕਿ ਦੋਸ਼ੀ ਇੱਕ ਵਿਕੇਂਦਰੀਕ੍ਰਿਤ (Decentralized) ਆਨਲਾਈਨ ਅਪਰਾਧਿਕ ਗਰੁੱਪ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਸੀ। ਇਹ ਗਰੁੱਪ ਅਕਸਰ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਕੇ ਆਪਣੀ ਪਛਾਣ ਲੁਕਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਕਿ “ਆਨਲਾਈਨ ਗੁਮਨਾਮ ਰਹਿਣਾ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਭੁਲੇਖਾ ਹੈ।” ਐਫ.ਬੀ.ਆਈ. ਦੇ ਅਧਿਕਾਰੀ ਜੇਸਨ ਕੈਪਲਨ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਭਾਵੇਂ ਕਿੰਨੀ ਵੀ ਉੱਨਤ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਕਾਨੂੰਨ ਦੇ ਹੱਥ ਮੁਜਰਮਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਹੀ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਪੁਲਿਸ ਨੇ ਦੋਸ਼ੀ ਕੋਲੋਂ ਕਈ ਇਲੈਕਟ੍ਰਾਨਿਕ ਉਪਕਰਣ ਵੀ ਜ਼ਬਤ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਫੋਰੈਂਸਿਕ ਜਾਂਚ ਕੀਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਹ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕੇ ਕਿ ਕੀ ਇਸ ਨੈੱਟਵਰਕ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਲੋਕ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।
ਕਾਨੂੰਨੀ ਮਾਹਿਰਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਦੋਸ਼ੀ ਨਾਬਾਲਗ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਉਸਦਾ ਨਾਮ ਜਨਤਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਅਦਾਲਤ (Children’s Court) ਵਿੱਚ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਦੋਸ਼ਾਂ ਦੀ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨੂੰ ਦੇਖਦਿਆਂ ਸਜ਼ਾ ਸਖਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਦੂਰਸੰਚਾਰ ਅਪਰਾਧਾਂ ਲਈ ਹਰੇਕ ਦੋਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ 5 ਸਾਲ ਅਤੇ ਗੈਰ-ਕਾਨੂੰਨੀ ਹਥਿਆਰ ਰੱਖਣ ਲਈ 14 ਸਾਲ ਤੱਕ ਦੀ ਸਜ਼ਾ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਘਟਨਾ ਮਾਪਿਆਂ ਲਈ ਵੀ ਇੱਕ ਚੇਤਾਵਨੀ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀਆਂ ਆਨਲਾਈਨ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ‘ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ। ਅਕਸਰ 11 ਤੋਂ 25 ਸਾਲ ਦੇ ਨੌਜਵਾਨ ਆਨਲਾਈਨ ਗਰੁੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ “ਟੌਹਰ” ਜਾਂ ਨਾਮ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਅਜਿਹੇ ਅਪਰਾਧਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਬਿਨਾਂ ਇਹ ਸੋਚੇ ਕਿ ਇਸਦੇ ਨਤੀਜੇ ਕਿੰਨੇ ਭਿਆਨਕ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਘਟਨਾ ਨੇ ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਵਿਚਕਾਰ ਸਾਈਬਰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਹਿਯੋਗ ਦੀ ਮਜ਼ਬੂਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਸਾਈਬਰ ਅਪਰਾਧੀ ਸਰਹੱਦਾਂ ਦੀ ਪਰਵਾਹ ਕੀਤੇ ਬਿਨਾਂ ਅਪਰਾਧ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਪੁਲਿਸ ਏਜੰਸੀਆਂ ਵੀ ਗਲੋਬਲ ਪੱਧਰ ‘ਤੇ ਇਕੱਠੀਆਂ ਹੋ ਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੁਕਾਬਲਾ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਫਿਲਹਾਲ, ਅਦਾਲਤੀ ਕਾਰਵਾਈ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਅਧਿਕਾਰੀ ਵੀ ਇਸ ਕੇਸ ‘ਤੇ ਨੇੜਿਓਂ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖ ਰਹੇ ਹਨ।
ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਸ਼ਰਾਰਤੀ ਅਨਸਰਾਂ ਲਈ ਸਬਕ ਹੈ ਜੋ ਇੰਟਰਨੈੱਟ ਨੂੰ ਅਪਰਾਧ ਕਰਨ ਲਈ ਇੱਕ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਪਨਾਹਗਾਹ ਸਮਝਦੇ ਹਨ।

