ਐਪਸਟੀਨ ਨੇ ਕਿਵੇਂ ਬਣਾਇਆ ਸੀ ਨਾਬਾਲਗ ਲੜਕੀਆਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਦਾ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਅੱਡਾ?

ਖਾਸ ਰਿਪੋਰਟ
ਅਮਰੀਕੀ ਅਮੀਰ ਅਤੇ ਸੈਕਸ ਅਪਰਾਧੀ ਜੈਫ਼ਰੀ ਐਪਸਟੀਨ ਦੇ ਮਾਮਲੇ ਨੇ ਫ਼ਿਰ ਤੋਂ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਨਿਆਂ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਐਪਸਟੀਨ ਫ਼ਾਈਲਾਂ ਟਰਾਂਸਪੇਰੈਂਸੀ ਐਕਟ ਤਹਿਤ ਤਿੰਨ ਮਿਲੀਅਨ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪੰਨੇ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵੀਡੀਓਜ਼ ਅਤੇ ਲੱਖਾਂ ਤਸਵੀਰਾਂ ਜਨਤਕ ਕੀਤੀਆਂ ਸਨ। ਇਹ ਖੁਲਾਸੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਛਾਏ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸੱਤਾ, ਪੈਸੇ ਅਤੇ ਵਾਸਨਾ ਦੇ ਘਿਨਾਉਣੇ ਗਠਜੋੜ ਵਜੋਂ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ ਅਤੇ ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਵਰਗੀਆਂ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਗਲੋਬਲ ਨੈੱਟਵਰਕ ਵਜੋਂ ਉਜਾਗਰ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਨਾਬਾਲਗ ਲੜਕੀਆਂ ਨੂੰ ਤਸਕਰੀ ਕਰਕੇ ਤਾਕਤਵਰ ਲੋਕਾਂ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਐਪਸਟੀਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਆਈਲੈਂਡ ਅਤੇ ਜੈੱਟਾਂ ਰਾਹੀਂ ਨਾਬਾਲਗ ਲੜਕੀਆਂ ਨੂੰ ਤਸਕਰੀ ਕਰਕੇ ਤਾਕਤਵਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ‘ਸਪਲਾਈ’ ਕੀਤਾ ਸੀ। ਇਹ ਗਠਜੋੜ ਘਿਨਾਉਣਾ ਇਸ ਲਈ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇੱਥੇ ਪੈਸੇ ਅਤੇ ਸੱਤਾ ਨੇ ਇਨਸਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਕੁਚਲਿਆ ਹੈ।
ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਨੇ ਆਪਣੀ ਰਿਪੋਰਟ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਐਪਸਟੀਨ ਦੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ, ਮਾਈਕ੍ਰੋਸਾਫ਼ਟ ਦੇ ਸੰਸਥਾਪਕ ਬਿਲ ਗੇਟਸ, ਟੈੱਸਲਾ ਦੇ ਸੀ.ਈ.ਓ. ਐਲਨ ਮਸਕ ਅਤੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਐਂਡਰਿਊ ਵਰਗੇ ਨਾਮ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਹ ਨਾਮ ਸਿਰਫ਼ ਸੰਪਰਕਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਐਪਸਟੀਨ ਨਾਲ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਗਹਿਰੇ ਸਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਪੀੜਤ ਵਿਰਜੀਨੀਆ ਗਿੱਲਫ਼ਰੇ ਨੇ ਐਂਡਰਿਊ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨਾਲ ਜਬਰਦਸਤੀ ਸੈਕਸ ਕਰਨ ਦਾ ਦੋਸ਼ ਲਾਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਐਂਡਰਿਊ ਨੇ ਆਪਣਾ ਰਾਜਕੁਮਾਰ ਦਾ ਟਾਈਟਲ ਗੁਆ ਦਿੱਤਾ ਸੀ।
ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਸ ਨੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਰਾਜ ਪਰਿਵਾਰ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਸੁਰਖੀਆਂ ਬਣਾਈਆਂ।
ਬਿਲ ਗੇਟਸ ਦਾ ਨਾਮ ਵੀ ਸੁਰਖੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਗੇਟਸ ਨੇ ਐਪਸਟੀਨ ਨਾਲ 2013 ਵਿੱਚ ਈਮੇਲਾਂ ਵਿੱਚ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਲਾਹਕਾਰ ਕਿਹਾ। ਗੇਟਸ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਗਲਤੀ ਮੰਨਿਆ ਅਤੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਐਪਸਟੀਨ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਕਾਰਨ ਪਛਤਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ ਇਸ ਨੇ ਗੇਟਸ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਤੋਂ ਨਕਾਬ ਉਤਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਐਲਨ ਮਸਕ ਨੇ ਵੀ ਐਪਸਟੀਨ ਨਾਲ ਈਮੇਲਾਂ ਵਿੱਚ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਆਈਲੈਂਡ ’ਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਪੀਬੀਐੱਸ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਮਸਕ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ‘ਸਮੀਅਰ ਕੈਂਪੇਨ’ ਕਿਹਾ, ਪਰ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸੰਪਰਕਾਂ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਇਹ ਨੈੱਟਵਰਕ 2008 ਵਿੱਚ ਐਪਸਟੀਨ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਸਜ਼ਾ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ ਚੱਲਦਾ ਰਿਹਾ, ਜਿੱਥੇ ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਰਫ਼ 13 ਮਹੀਨੇ ਜੇਲ੍ਹ ਹੋਈ ਸੀ।
ਪੀਬੀਐੱਸ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਸੀ ਕਿ ਐਪਸਟੀਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੂੰ ‘ਬਲੈਕਮੇਲ’ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਤਾਕਤਵਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨਾਬਾਲਗਾਂ ਨਾਲ ਜੋੜ ਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਦਾ ਸੀ।
ਐਪਸਟੀਨ ਦੀ ਮੌਤ 2019 ਵਿੱਚ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਸੀ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸ਼ੱਕੀ ਮੰਨਿਆ ਸੀ। ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਮੌਤ ਨੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਰਾਜ਼ ਛੁਪਾ ਲਏ ਸਨ, ਪਰ ਹੁਣ ਖੁਲਾਸੇ ਨੇ ਸਭ ਪਰਦਾਫ਼ਾਸ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਗਠਜੋੜ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵ ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੱਤਾ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਤੋਂ ਨਕਾਬ ਉਤਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਐਪਸਟੀਨ ਦਾ ਨੈੱਟਵਰਕ ਰਾਜਨੀਤੀ, ਵਪਾਰ ਅਤੇ ਮਨੋਰੰਜਨ ਜਗਤ ਤੱਕ ਫ਼ੈਲਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਟਰੰਪ ਨੇ ਐਪਸਟੀਨ ਨੂੰ 1990 ਵਿੱਚ ਦੋਸਤ ਕਿਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਪਾਰਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਗਿਆ ਸੀ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਗਲਤੀ ਮੰਨਿਆ ਸੀ, ਪਰ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਉਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸੈਂਕੜੇ ਵਾਰ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਟਰੰਪ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਡੈਮੋਕਰੈਟਸ ਦੀ ਸਾਜ਼ਿਸ਼ ਕਿਹਾ ਸੀ, ਪਰ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰ ਨੇ ਪੂਰੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਜਨਤਕ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਸ ਗਠਜੋੜ ਨੇ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਭੂਚਾਲ ਲਿਆਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਨੂੰ ਸੋਚਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸੱਤਾ ਕਿੰਨੀ ਗੰਦੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਐਪਸਟੀਨ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਵਿਅਕਤੀ ਦੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਉਸ ਵਿਵਸਥਾ ਦੀ ਹੈ ਜਿੱਥੇ ਪੈਸਾ ਅਤੇ ਸੱਤਾ ਇੱਕ-ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਬਚਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਨਿਆਂ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਤਿੰਨ ਮਿਲੀਅਨ ਪੰਨੇ ਜਨਤਕ ਕੀਤੇ, ਪਰ ਲੱਖਾਂ ਪੰਨੇ ਛੁਪਾਏ ਗਏ ਅਤੇ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਥਾਂਵਾਂ ’ਤੇ ਕਾਲੀ ਸਿਆਹੀ ਫ਼ੇਰੀ ਗਈ। ਡੈਮੋਕਰੈਟਸ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਵੀ.ਆਈ.ਪੀ. ਅਪਰਾਧੀਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਿਹਾ। ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਪੀੜਤਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਅਤੇ ਵੇਰਵੇ ਛੁਪਾਉਣ ਦੇ ਨਾਂਅ ਹੇਠ ਬਹੁਤ ਸਾਰੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਰੈਡੈਕਟ ਕੀਤੀ, ਪਰ ਕਈ ਥਾਂਵਾਂ ’ਤੇ ਗਲਤੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਅਤੇ ਪੀੜਤਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਬਾਹਰ ਆ ਗਏ। ਇਸ ਨੇ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਇਆ ਅਤੇ ਵਿਭਾਗ ’ਤੇ ਸਵਾਲ ਉੱਠੇ ਹਨ।
ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਐਕਟ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਰੇ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਜਨਤਕ ਨਹੀਂ ਕੀਤੇ। ਡੈਮੋਕਰੈਟਸ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਤਾਕਤਵਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਇਹ ਕੀਤਾ। ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਕਈ ਪੀੜਤਾਂ ਦੇ ਬਿਆਨਾਂ ’ਤੇ ਕਾਲੀ ਸਿਆਹੀ ਫ਼ੇਰੀ ਗਈ, ਜਿਸ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ ਲੁਕਾਈ। ਪੀ.ਬੀ.ਐੱਸ. ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਵਿਭਾਗ ਨੇ ਗਲਤੀਆਂ ਮੰਨੀਆਂ ਅਤੇ ਫ਼ਾਈਲਾਂ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਿਆ, ਪਰ ਪੀੜਤਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਕਾਫ਼ੀ ਕਿਹਾ ਤੇ ਇਨਸਾਫ਼ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵ ਦੀਆਂ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਨਿਆਂ ਵਿਭਾਗ ਦੀ ਇਸ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨੇ ਤਾਕਤਵਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕੀਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ ਨਿਰਾਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਕੀ ਮੋਸਾਦ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਖੜ੍ਹਾ ਸੀ ਐਪਸਟੀਨ ਦਾ ਸਾਮਰਾਜ?
ਐਪਸਟੀਨ ਦੇ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੂੰ ਖੁਫ਼ੀਆ ਏਜੰਸੀਆਂ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਐਪਸਟੀਨ ਨੂੰ ਇਜ਼ਰਾਇਲੀ ਖੁਫ਼ੀਆ ਏਜੰਸੀ ਮੋਸਾਦ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਨੂੰ ‘ਹਨੀਟ੍ਰੈਪ’ ਵਜੋਂ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ। ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਐਪਸਟੀਨ ਦੇ ਪਿਤਾ ਰੌਬਰਟ ਮੈਕਸਵੈੱਲ ਮੋਸਾਦ ਏਜੰਟ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਐਪਸਟੀਨ ਨੂੰ ਨੈੱਟਵਰਕ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਲਿੰਕ ਨਾਬਾਲਗਾਂ ਦੀ ਤਸਕਰੀ ਨੂੰ ਗਲੋਬਲ ਖੁਫ਼ੀਆ ਅਪਰੇਸ਼ਨ ਵਜੋਂ ਵੇਖਦਾ ਹੈ।
ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਐਪਸਟੀਨ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਅਤੇ ਰੂਸ ਨਾਲ ਬੈਕਚੈਨਲ ਬਣਾਏ ਅਤੇ ਸੀਰੀਆ ਵਿੱਚ ਅਸਦ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ। ਡ੍ਰੌਪ ਸਾਈਟ ਨਿਊਜ਼ ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਐਪਸਟੀਨ ਨੇ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਲਈ ਮੰਗੋਲੀਆ ਅਤੇ ਆਈਵਰੀ ਕੋਸਟ ਨਾਲ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਮਝੌਤੇ ਕੀਤੇ। ਇਹ ਲਿੰਕ ਨੇ ਐਪਸਟੀਨ ਨੂੰ ਖੁਫ਼ੀਆ ਏਜੰਟ ਵਜੋਂ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕੀਤਾ। ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਝੂਠ ਕਿਹਾ, ਪਰ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਕੰਸਪੀਰੇਸੀ ਥਿਊਰੀ ਵਜੋਂ ਵੇਖਿਆ ਹੈ।
ਬੀ.ਬੀ.ਸੀ. ਨੇ ਰਿਪੋਰਟ ਕੀਤਾ ਕਿ ਐਪਸਟੀਨ ਦਾ ਸਾਮਰਾਜ ਮੋਸਾਦ ਦੇ ਸਹਾਰੇ ਖੜ੍ਹਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਸ ਨੇ ਤਾਕਤਵਰ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਬਲੈਕਮੇਲ ਕੀਤਾ। ਇਸ ਨੇ ਐਪਸਟੀਨ ਨੂੰ ਅਪਰਾਧੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਖੁਫ਼ੀਆ ਏਜੰਟ ਵਜੋਂ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਚਰਚਾ ਵਧਾਈ।
ਐਪਸਟੀਨ ਮਾਮਲਾ ਸੱਤਾ ਅਤੇ ਪੂੰਜੀਵਾਦ ਦੇ ਗਲੋਬਲ ਜਾਲ ਦਾ ਪਰਦਾਫ਼ਾਸ਼ ਹੈ। ਵਿਸ਼ਵ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਘਿਨਾਉਣੇ ਗਠਜੋੜ ਵਜੋਂ ਵੇਖਿਆ ਅਤੇ ਇਨਸਾਫ਼ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ। ਹੁਣ ਵੇਖਣਾ ਹੈ ਕਿ ਅਮਰੀਕੀ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਬਾਕੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਜਨਤਕ ਕਰੇਗਾ ਜਾਂ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਕਹਾਣੀ ਅਜੇ ਖਤਮ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਅਤੇ ਹੋਰ ਖੁਲਾਸੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਹਨ।
ਯੂਰਪ ਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸਤੀਫ਼ਿਆਂ ਦਾ ਸਿਲਸਿਲਾ ਸ਼ੁਰੂ
ਐਪਸਟਾਈਨ ਫ਼ਾਈਲਾਂ ਵਿੱਚ ਨਾਂਅ ਆਉਣ ਜਾਂ ਪੁਰਾਣੇ ਸੰਪਰਕਾਂ ਦੇ ਜਨਤਕ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਕਈ ਵੱਡੇ ਅਹੁਦੇ ਵਾਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਇਹ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਯੂਰਪ ਵਿੱਚ ਵੱਧੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਤੇ ਨੈਤਿਕ ਦਬਾਅ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ।
ਬ੍ਰਿਟੇਨ: ਪੀਟਰ ਮੈਂਡਲਸਨ (ਸਾਬਕਾ ਰਾਜਦੂਤ ਅਤੇ ਲੇਬਰ ਪਾਰਟੀ ਨੇਤਾ) ਨੇ ਲੇਬਰ ਪਾਰਟੀ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ ਸੀ ਅਤੇ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਹਟਾਏ ਗਏ ਸਨ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਕੀਰ ਸਟਾਰਮਰ ਦੇ ਚੀਫ਼ ਆਫ਼ ਸਟਾਫ਼ ਮੋਰਗਨ ਮੈਕਸਵੀਨੀ ਵੀ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਚੁਕੇ ਹਨ, ਕਿਉਂਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਮੈਂਡਲਸਨ ਨੂੰ ਅਹੁਦਾ ਦੇਣ ਵਿੱਚ ਭੂਮਿਕਾ ਨਿਭਾਈ ਸੀ।
ਫ਼ਰਾਂਸ: ਸਾਬਕਾ ਸੱਭਿਆਚਾਰ ਮੰਤਰੀ ਜੈਕ ਲੈਂਗ ਨੇ ਅਰਬ ਵਰਲਡ ਇੰਸਟੀਚਿਊਟ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਅਹੁਦੇ ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੇਟੀ ਕੈਰੋਲਾਈਨ ਲੈਂਗ ਨੇ ਵੀ ਅਹੁਦਾ ਛੱਡ ਦਿਤਾ ਹੈ।
ਨਾਰਵੇ: ਸਾਬਕਾ ਰਾਜਦੂਤ ਮੋਨਾ ਜੂਲ ਨੇ ਅਹੁਦਾ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਰਾਜਕੁਮਾਰੀ ਮੈਟੇ-ਮੈਰਿਟ ਨੇ ਸੰਪਰਕਾਂ ਬਾਰੇ ਮੁਆਫ਼ੀ ਮੰਗੀ ਹੈ।
ਸਵੀਡਨ: ਜੋਆਨਾ ਰੁਬਿਨਸਟੀਨ (ਸੰਯੁਕਤ ਰਾਸ਼ਟਰ ਅਧਿਕਾਰੀ) ਨੇ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦੇ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਸਲੋਵਾਕੀਆ: ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੁਰੱਖਿਆ ਸਲਾਹਕਾਰ ਮਿਰੋਸਲਾਵ ਲਾਜਕਾਕ ਨੇ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ।
ਅਮਰੀਕਾ: ਲਾਅ ਫ਼ਰਮ ਪੌਲ ਵੀਸ ਦੇ ਚੇਅਰਮੈਨ ਬ੍ਰੈਡ ਕਾਰਪ ਨੇ ਅਹੁਦਾ ਛੱਡਿਆ ਹੈ। ਹੋਰ ਵੀ ਕੁਝ ਨਾਂਅ ਜਿਵੇਂ ਲੈਰੀ ਸਮਰਸ ਅਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਨੇ ਅਹੁਦੇ ਛੱਡੇ ਹਨ।
ਅਮਰੀਕਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਦੀ ਰਾਇ
ਅਮਰੀਕੀ ਮੀਡੀਆ ਜਿਵੇਂ ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼, ਵਾਸ਼ਿੰਗਟਨ ਪੋਸਟ ਅਤੇ ਗਾਰਡੀਅਨ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਐਲੀਟ ਵਰਗ ਦੇ ਨੈਤਿਕ ਪਤਨ ਵਜੋਂ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਬ੍ਰਿਟੇਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਕੀਰ ਸਟਾਰਮਰ ਲਈ ਸੰਕਟ ਬਣ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਵਿਰੋਧੀ ਪਾਰਟੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦੀ ਮੰਗ ਕਰ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਯੂਰਪੀ ਅਖ਼ਬਾਰਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਨੂੰ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਅਸਥਿਰਤਾ ਅਤੇ ਭਰੋਸੇ ਦੇ ਸੰਕਟ ਵਜੋਂ ਵੇਖਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਅਸਰ ਘੱਟ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਬਹੁਤੇ ਨਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਜਾਣੇ-ਪਛਾਣੇ ਸਨ।
ਕੀ ਭਾਰਤ ਦੇ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ?
ਫ਼ਾਈਲਾਂ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤੀ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਨਰਿੰਦਰ ਮੋਦੀ ਦਾ ਨਾਂਅ ਇੱਕ ਈਮੇਲ ਵਿੱਚ ਆਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਐਪਸਟਾਈਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਲਿਖੀ ਸੀ ਅਤੇ ਇਸ ਵਿੱਚ ਮੋਦੀ ਦੀ ਇਜ਼ਰਾਈਲ ਯਾਤਰਾ ਬਾਰੇ ਜ਼ਿਕਰ ਹੈ। ਭਾਰਤ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ‘ਬਕਵਾਸ’ ਅਤੇ ‘ਅਪਰਾਧੀ ਦੀਆਂ ਟਿੱਪਣੀਆਂ’ ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਹੋਰ ਭਾਰਤੀ ਨਾਂਅ ਜਿਵੇਂ ਅਨਿਲ ਅੰਬਾਨੀ (ਵਪਾਰੀ), ਦੀਪਕ ਚੋਪੜਾ, ਮੀਰਾ ਨਾਇਰ ਅਤੇ ਅਨੁਰਾਗ ਕਸ਼ਯਪ ਆਦਿ ਆਏ ਹਨ, ਪਰ ਇਹ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਪੁਰਾਣੇ ਸੰਪਰਕ ਜਾਂ ਈਮੇਲਾਂ ਬਾਰੇ ਹਨ। ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਿਆਸਤਦਾਨ ਜਾਂ ਵੱਡੇ ਅਹੁਦੇ ਵਾਲੇ ਨੇ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਮਾਮਲਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਉਠਿਆ ਨਹੀਂ।
ਐਪਸਟਾਈਨ ਦੇ ਇਰਾਦੇ ਕੀ ਸਨ?
ਐਪਸਟਾਈਨ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਿਊ ਮੈਕਸੀਕੋ ਰੈਂਚ (ਜ਼ੋਰੋ ਰੈਂਚ) ਨੂੰ ਆਧਾਰ ਬਣਾ ਕੇ ਆਪਣੇ ਡੀ.ਐੱਨ.ਏ. ਨਾਲ ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਗਰਭਵਤੀ ਕਰਨ ਦੀ ਯੋਜਨਾ ਬਣਾਈ ਸੀ। ਉਹ ਇੱਕ ਵਾਰ ਵਿੱਚ 20 ਔਰਤਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਸਪਰਮ ਨਾਲ ਗਰਭਵਤੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਸੀ ਤਾਂ ਜੋ ਇੱਕ ‘ਸੁਪਰ ਰੇਸ’ ਬਣਾਈ ਜਾ ਸਕੇ। ਇਹ ਯੋਜਨਾ ਯੂਜੇਨਿਕਸ ਅਤੇ ਟ੍ਰਾਂਸਹਿਊਮੈਨਿਜ਼ਮ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਜੈਨੇਟਿਕ ਇੰਜੀਨੀਅਰਿੰਗ ਅਤੇ ਏ.ਆਈ. ਨਾਲ ਮਨੁੱਖੀ ਨਸਲ ਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਗੱਲ ਸੀ। ਨਿਊਯਾਰਕ ਟਾਈਮਜ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਇਹ ਯੋਜਨਾ ਜ਼ਿਆਦਾ ਅੱਗੇ ਨਹੀਂ ਵਧੀ, ਪਰ ਉਹ ਵਿਗਿਆਨੀਆਂ ਨਾਲ ਇਸ ਬਾਰੇ ਚਰਚਾ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ।
ਐਪਸਟਾਈਨ ਦੀ ਜਾਇਦਾਦ ਦਾ ਕੀ ਬਣੇਗਾ?
ਐਪਸਟਾਈਨ ਨੇ ਮੌਤ ਤੋਂ ਦੋ ਦਿਨ ਪਹਿਲਾਂ (2019 ਵਿੱਚ) ਇੱਕ ਟਰੱਸਟ ਬਣਾਇਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਉਸਦੀ ਜਾਇਦਾਦ (ਲਗਭਗ 600 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ) ਨੂੰ ਵੰਡਣ ਦਾ ਪਲਾਨ ਸੀ। ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਟੈਕਸ, ਕਾਨੂੰਨੀ ਖਰਚੇ ਅਤੇ ਪੀੜਤਾਂ ਨੂੰ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਕਾਰਨ ਜਾਇਦਾਦ ਘਟ ਕੇ 120 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ। ਮੁੱਖ ਲਾਭਪਾਤਰੀ ਉਸਦੀ ਆਖਰੀ ਗਰਲਫ਼੍ਰੈਂਡ ਕੈਰੀਨਾ ਸ਼ੂਲੀਆਕ (ਬੇਲਾਰੂਸ ਨਿਵਾਸੀ) ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 100 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ (ਅਨੁਮਾਨਿਤ) ਮਿਲਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 50 ਮਿਲੀਅਨ ਦੀ ਬੀਮੇ ਦੀ ਰਕਮ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ। ਹੋਰ ਲਾਭਪਾਤਰੀਆਂ ਵਿੱਚ ਉਸਦੇ ਵਕੀਲ ਡੈਰੇਨ ਇੰਡਾਈਕ (50 ਮਿਲੀਅਨ) ਅਤੇ ਅਕਾਊਂਟੈਂਟ ਰਿਚਰਡ ਕਾਨ (25 ਮਿਲੀਅਨ) ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਪਰ ਪੀੜਤਾਂ ਦੇ ਮੁਆਵਜ਼ੇ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਦਾਅਵੇ ਪੂਰੇ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਵੰਡ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਹ ਖੁਲਾਸੇ ਨੈਤਿਕਤਾ, ਸੱਤਾ ਅਤੇ ਅਪਰਾਧ ਦੇ ਨੈੱਟਵਰਕ ਨੂੰ ਉਜਾਗਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਜੋ ਅਜੇ ਵੀ ਵਿਸ਼ਵ ਭਰ ਵਿੱਚ ਚਰਚਾ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ ਬਣੇ ਹੋਏ ਹਨ।
ਕੀ ਹੈ ਐਪਸਟਾਈਨ ਫ਼ਾਈਲਜ਼ ਦਾ ਡਰ ?
ਜ਼ਿਕਰਯੋਗ ਹੈ ਕਿ ਜੈਫ਼ਰੀ ਐਪਸਟਾਈਨ, ਜੋ ਕਿ ਇੱਕ ਮਸ਼ਹੂਰ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਸੀ, ਨੇ ਇੱਕ ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਆਈਲੈਂਡ ਖਰੀਦਿਆ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਉਹ ਨਾਬਾਲਗ ਕੁੜੀਆਂ ਨਾਲ ਗ਼ਲਤ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਇਸ ਕੰਮ ’ਚ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਟਰੰਪ, ਬਿਲ ਕਲਿੰਟਨ ਤੇ ਜਾਰਜ ਬੁਸ਼ ਵਰਗੇ ਦੁਨੀਆ ਦੀਆਂ ਕਈ ਵੱਡੀਆਂ ਸ਼ਖ਼ਸੀਅਤਾਂ ਦਾ ਨਾਂਅ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਐਪਸਟਾਈਨ ਦੀ ਜੇਲ੍ਹ ਵਿੱਚ ਹੋਈ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਫ਼ਾਈਲਾਂ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਰਾਜ਼ ਬਣੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਹੁਣ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜਨਤਕ ਹੋਣ ਨੇ ਇਹ ਸਾਫ਼ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਐਪਸਟਾਈਨ ਦਾ ਜਾਲ ਸਿਰਫ਼ ਕਾਰੋਬਾਰ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਨੇਤਾ ਅਤੇ ਕੂਟਨੀਤਕ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ।