ਕੈਨੇਡਾ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਅਸਮਾਨੀ ਚੜ੍ਹੀਆਂ, ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਵਿੱਚ ਗੈਸ $2 ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਤੋਂ ਪਾਰ

ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟ ਅਤੇ ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਕਾਰੋਬਾਰ ਡੁੱਬਣ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ, ਡੀਜ਼ਲ ਦੀ ਕੀਮਤ $2.22 ਦੇ ਪਾਰ
ਸਰੀ, (ਿਦਵਰੂਪ ਕੌਰ): ਕੈਨੇਡਾ ਭਰ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗਾਤਾਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਵਾਧਾ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਬਜਟ ਨੂੰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ । ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ (ਬੀ.ਸੀ.) ਦੇ ਕਈ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਗੈਸ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਨੇ ਹੁਣ ਤੱਕ ਦੇ ਸਾਰੇ ਰਿਕਾਰਡ ਤੋੜ ਦਿੱਤੇ ਹਨ ਅਤੇ ਕੁਝ ਇਲਾਕਿਆਂ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤ 2 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਤੋਂ ਵੀ ਉੱਪਰ ਚਲੀ ਗਈ ਹੈ । ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਆਟੋਮੋਬਾਈਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ (CAA) ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਰੈਗੂਲਰ ਗੈਸ ਦੀ ਔਸਤ ਕੀਮਤ ਲਗਭਗ 1.64 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਰਹੀ । ਹਾਲਾਂਕਿ, ਵੈਨਕੂਵਰ ਵਰਗੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਵਸਨੀਕਾਂ ਲਈ ਇਹ ਕੀਮਤ ਇੱਕ ਸੁਪਨੇ ਵਰਗੀ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਉੱਥੇ ਔਸਤ ਕੀਮਤ 2.02 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਗਈ ਹੈ । ਪੂਰੇ ਸੂਬੇ ਦੀ ਔਸਤ ਕੀਮਤ ਵੀ 1.86 ਡਾਲਰ ਦੇ ਕਰੀਬ ਦਰਜ ਕੀਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਕ੍ਰੈਸਟਨ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸਸਤੀ ਗੈਸ 1.54 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਦੇ ਹਿਸਾਬ ਨਾਲ ਮਿਲ ਰਹੀ ਹੈ ।
ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਪੀ ਉਛਾਲ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਸਬੰਧ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਚੱਲ ਰਹੀ ਜੰਗ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ । ਮਾਹਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਤੇਲ ਦੇ ਟੈਂਕਰਾਂ ਲਈ ਦੁਨੀਆ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਰਸਤਾ ‘ਹਾਰਮੁਜ਼ ਦੀ ਜਲਡਮਰੂ’ (Strait of Hormuz) ਇਸ ਵੇਲੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠੱਪ ਪਿਆ ਹੈ । ਇਹ ਰਸਤਾ ਵਿਸ਼ਵ ਦੀ ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੈਸ ਸਪਲਾਈ ਦਾ ਲਗਭਗ 20 ਫੀਸਦੀ ਹਿੱਸਾ ਸੰਭਾਲਦਾ ਹੈ । ਗੈਸਬੱਡੀ (GasBuddy) ਦੇ ਵਿਸ਼ਲੇਸ਼ਕਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚੋਂ 20 ਫੀਸਦੀ ਮਾਲ ਗਾਇਬ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਬਾਕੀ ਬਚੇ 80 ਫੀਸਦੀ ਹਿੱਸੇ ਦੀ ਕੀਮਤ ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਧ ਜਾਂਦੀ ਹੈ । ਕੈਨੇਡਾ ਭਾਵੇਂ ਖ਼ੁਦ ਤੇਲ ਅਤੇ ਗੈਸ ਦਾ ਉਤਪਾਦਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਗਲੋਬਲ ਮਾਰਕੀਟ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੋਣ ਕਾਰਨ ਇੱਥੋਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵੀ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਹਾਲਾਤਾਂ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ । ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ 5 ਤੋਂ 6 ਸੈਂਟ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਦਾ ਹੋਰ ਵਾਧਾ ਹੋਣ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਹੈ ।
ਮਹਿੰਗੀ ਗੈਸ ਤੋਂ ਰਾਹਤ ਪਾਉਣ ਲਈ ਡਰਾਈਵਰ ਹੁਣ ਖ਼ਰਚੇ ਘਟਾਉਣ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕੇ ਲੱਭ ਰਹੇ ਹਨ । ਮਾਹਰਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਹੈ ਕਿ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਉਪਨਗਰੀਏ (suburban) ਅਤੇ ਪੇਂਡੂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਤੇਲ ਭਰਵਾਉਣਾ ਸਸਤਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ । ਉਦਾਹਰਣ ਵਜੋਂ, ਜਿੱਥੇ ਵੈਨਕੂਵਰ ਵਿੱਚ ਕੀਮਤ 2.02 ਡਾਲਰ ਹੈ, ਉੱਥੇ ਫਰੇਜ਼ਰ-ਫੋਰਟ ਜਾਰਜ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ 1.61 ਡਾਲਰ ਦੇ ਕਰੀਬ ਹੈ । ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਗੱਡੀ ਨਾ ਚਲਾਉਣ ਅਤੇ ਵਾਧੂ ਗੇੜੇ ਘਟਾਉਣ ਨਾਲ ਵੀ ਤੇਲ ਦੀ ਬਚਤ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ । ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਕਾਰਨ ਹੁਣ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਲੋਕ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਵਾਹਨਾਂ (EVs) ਵੱਲ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ । ਪ੍ਰਿੰਸ ਜਾਰਜ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਵਹੀਕਲ ਐਸੋਸੀਏਸ਼ਨ ਦੇ ਮੈਂਬਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਜਿੱਥੇ ਲੋਕ ਗੈਸ ਲਈ 2 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਗੱਡੀ ਚਲਾਉਣ ਦਾ ਖ਼ਰਚਾ ਸਿਰਫ਼ 18 ਸੈਂਟ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ ।
ਗੈਸ ਦੀਆਂ ਵਧਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਸਿਰਫ਼ ਨਿੱਜੀ ਵਾਹਨ ਮਾਲਕਾਂ ਲਈ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਜਗਤ ਲਈ ਵੀ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਮੁਸੀਬਤ ਬਣ ਗਈਆਂ ਹਨ । ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਉਹ ਕੰਪਨੀਆਂ ਜੋ ਸ਼ਿਪਿੰਗ ਅਤੇ ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟ ‘ਤੇ ਨਿਰਭਰ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਅਸਮਾਨੀ ਚੜ੍ਹਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ । ਬੀ.ਸੀ. ਵਿੱਚ ਡੀਜ਼ਲ ਦੀ ਔਸਤ ਕੀਮਤ ਸੋਮਵਾਰ ਨੂੰ ਲਗਭਗ 2.22 ਡਾਲਰ ਪ੍ਰਤੀ ਲੀਟਰ ਰਹੀ । ਡੀਜ਼ਲ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਧਣ ਨਾਲ ਰੇਲ ਗੱਡੀਆਂ, ਮਾਲਵਾਹਕ ਜਹਾਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਵੱਡੇ ਟਰੱਕਾਂ ਦੇ ਸੰਚਾਲਨ ਖ਼ਰਚੇ ਵਿੱਚ ਭਾਰੀ ਵਾਧਾ ਹੋਇਆ ਹੈ । ਟ੍ਰਾਂਸਪੋਰਟ ਮਾਹਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਪਿਛਲੇ ਤਿੰਨ ਹਫ਼ਤਿਆਂ ਦੌਰਾਨ ਤੇਲ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਆਈ ਇਸ ਤੇਜ਼ੀ ਨੇ ਕਈ ਛੋਟੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਬਾਜ਼ਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ । ਜੇਕਰ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਬਣੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਕਈ ਹੋਰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵੀ ਡੁੱਬਣ ਦੇ ਕਿਨਾਰੇ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦੇ ਹਨ ।
ਮੌਜੂਦਾ ਵਿੱਤੀ ਹਾਲਾਤ ਅਤੇ ਕੌਮਾਂਤਰੀ ਸਿਆਸੀ ਅਸਥਿਰਤਾ ਨੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ‘ਤੇ ਗਹਿਰਾ ਅਸਰ ਪਾਇਆ ਹੈ । ਤੇਲ ਦੀ ਮਹਿੰਗਾਈ ਸਿਰਫ਼ ਸਫ਼ਰ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ, ਸਗੋਂ ਇਸ ਨਾਲ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜ਼ਰੂਰੀ ਵਸਤੂਆਂ ਦੀਆਂ ਕੀਮਤਾਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਵਾਧਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ । ਪ੍ਰਾਈਵੇਟ ਮੋਟਰ ਟਰੱਕ ਕੌਂਸਲ ਆਫ਼ ਕੈਨੇਡਾ ਅਨੁਸਾਰ, ਬਹੁਤ ਸਾਰੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਇਸ ਉਮੀਦ ਵਿੱਚ ਮਾਰਕੀਟ ਵਿੱਚ ਟਿਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ ਕਿ ਆਰਥਿਕਤਾ ਵਿੱਚ ਜਲਦੀ ਸੁਧਾਰ ਹੋਵੇਗਾ, ਪਰ ਤੇਲ ਦੀਆਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤਾਜ਼ਾ ਕੀਮਤਾਂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਉਮੀਦਾਂ ‘ਤੇ ਪਾਣੀ ਫੇਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ । ਕਾਰੋਬਾਰੀ ਜਗਤ ਹੁਣ ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਕਿਸੇ ਵੱਡੀ ਰਾਹਤ ਜਾਂ ਟੈਕਸਾਂ ਵਿੱਚ ਕਟੌਤੀ ਦੀ ਉਮੀਦ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤਾਂ ਜੋ ਇਸ ਆਰਥਿਕ ਸੰਕਟ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲਿਆ ਜਾ ਸਕੇ । ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਮੱਧ ਪੂਰਬ ਵਿੱਚ ਸਪਲਾਈ ਚੇਨ ਸੁਚਾਰੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ, ਉਦੋਂ ਤੱਕ ਕੈਨੇਡੀਅਨਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਜੇਬ ਹੋਰ ਢਿੱਲੀ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਰਹਿਣਾ ਪਵੇਗਾ। This report was written by Divroop Kaur as part of the Local Journalism Initiative.