ਵਰਲਡ ਇਕਨਾਮਿਕ ਫੋਰਮ 2026 ਦਾਵੋਸ 2026 : ਸਿਧਾਂਤਾਂ ਦੀ ਆੜ ’ਚ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਦੀ ਖੇਡ

ਸਰੀ : ਵਰਲਡ ਇਕਨਾਮਿਕ ਫੋਰਮ (WEF) ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਇਸ ਵਾਰ ਦੁਨੀਆ ਨੇ ਦੋ ਅਜਿਹੇ ਭਾਸ਼ਣ ਸੁਣੇ ਜੋ ਦਿਖਾਉਣ ਨੂੰ “ਸੁਰੱਖਿਆ” ਅਤੇ “ਸ਼ਾਂਤੀ” ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਤਹਿ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ, ਤੇਲ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਦਬਾਅ ਦੀ ਖੇਡ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮਾਰਕ ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਭਾਸ਼ਣ ਰਾਹੀਂ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਇਹ ਦੱਸਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਕਿ ਕੈਨੇਡਾ ਇੱਕ “ਨੈਤਿਕ ਮਾਰਗਦਰਸ਼ਕ” ਹੈ।
ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਚੈੱਕ ਕ੍ਰਾਂਤੀਕਾਰੀ ਵੈਕਲਾਵ ਹੈਵਲ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦੇ ਹੋਏ ਕਿਹਾ ਕਿ ਅੱਜ ਦੇ ਨੇਤਾਵਾਂ ਨੂੰ “Living in Truth” (ਸੱਚਾਈ ਵਿੱਚ ਜੀਣਾ) ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਯੂਕਰੇਨ ‘ਤੇ ਰੂਸ ਦਾ ਹਮਲਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਦੇਸ਼ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਲੋਕਤੰਤਰੀ ਸੱਚਾਈ ‘ਤੇ ਹਮਲਾ ਹੈ।
ਜਦੋਂ ਕਾਰਨੀ “ਸੱਚਾਈ” ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਇਹ ਛੁਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ ਉਹ ਵੱਡੇ ਮੁਕਤ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ (Free Trade Pact) ਨੂੰ ਅੰਤਿਮ ਰੂਪ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦਾ ਰੂਸ ਨਾਲ ਵਧੀਆ ਵਪਾਰਕ ਸਬੰਧ ਹੈ ਅਤੇ ਰੂਸ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਨੂੰ ਹੁਲਾਰਾ ਦੇ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੋ ਸਿੱਧਾ ਪੁਤਿਨ ਦੀ ਜੰਗੀ ਮਸ਼ੀਨ ਨੂੰ ਫੰਡ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਕਾਰਨੀ ਦੀ ਸੱਚਾਈ ਇੱਥੇ ਆ ਕੇ ਵਪਾਰਕ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਵਿੱਚ ਬਦਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਦਾਵੋਸ ਵਿੱਚ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਕੈਨੇਡਾ ਦਾ ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ 2030 ਤੱਕ ਵਧ ਕੇ $81.8 ਬਿਲੀਅਨ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਅਸਲੀਅਤ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਪੈਸਾ ਯੂਕਰੇਨ ਦੇ ਆਮ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਲਈ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਹਥਿਆਰ ਉਦਯੋਗ ਜਿਵੇਂ ਕਿ General Dynamics, CAE Inc., ਅਤੇ MDA Space ਦੇ ਖਜ਼ਾਨੇ ਭਰਨ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਲਗਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਦਾ “ਸੰਪੂਰਨ ਪ੍ਰਭੂਸੱਤਾ” (Sovereignty Blueprint) ਦਾ ਨਾਂ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਹ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਜੰਗ ਦੇ ਡਰ ਨੂੰ ਵੇਚ ਕੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੀ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਕਮਾਉਣ ਦੀ ਨੀਤੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ।
ਵਰਲਡ ਇਕਨਾਮਿਕ ਫੋਰਮ (WEF) 2026 ਦੀ ਸਾਲਾਨਾ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮਾਰਕ ਕਾਰਨੀ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟ੍ਰੰਪ ਦੇ ਭਾਸ਼ਣਾਂ ਨੇ ਦੁਨੀਆ ਨੂੰ ਦੋ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਧਰੁਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਜਿੱਥੇ ਕਾਰਨੀ ‘ਸਿਧਾਂਤਕ ਲੋਕਤੰਤਰ’ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਉੱਥੇ ਟ੍ਰੰਪ ‘ਆਰਥਿਕ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ’ ਦਾ ਡੰਡਾ ਚਲਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਪਰ ਦੋਵਾਂ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਦੀ ਡੂੰਘੀ ਪੜਤਾਲ ਕਰਨ ‘ਤੇ ਕੁਝ ਅਜਿਹੇ ਤੱਥ ਸਾਹਮਣੇ ਆਏ ਹਨ ਜੋ ਆਮ ਜਨਤਾ ਤੋਂ ਪਰੋਖੇ ਰੱਖੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ।
ਸਿਧਾਂਤਕ ਭਾਸ਼ਣ ਬਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਮੁਨਾਫ਼ਾਖੋਰੀ
ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਮਾਰਕ ਕਾਰਨੀ ਨੇ ਵੈਕਲਾਵ ਹੈਵਲ ਦੇ “ਸੱਚਾਈ ਵਿੱਚ ਜੀਣਾ” ਦੇ ਫਲਸਫੇ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇ ਕੇ ਰੂਸ-ਯੂਕਰੇਨ ਜੰਗ ਵਿੱਚ ਨੈਤਿਕ ਪੱਖ ਲੈਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ। ਪਰ ਸਰਕਾਰੀ ਦਸਤਾਵੇਜ਼ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ ਕਿ ਇਹ ‘ਨੈਤਿਕਤਾ’ ਵੱਡੇ ਵਪਾਰਕ ਹਿੱਤਾਂ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ। ਰੱਖਿਆ ਬਜਟ ਦਾ ਸੱਚ ($81.8 ਬਿਲੀਅਨ): ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਨਵੀਂ ਰੱਖਿਆ ਨੀਤੀ “Our North, Strong and Free” ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਰੱਖਿਆ ਖਰਚਿਆਂ ਨੂੰ ਅਗਲੇ 20 ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ $73 ਬਿਲੀਅਨ ਅਤੇ 2030 ਤੱਕ ਸਾਲਾਨਾ $81.8 ਬਿਲੀਅਨ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚਾਉਣ ਦਾ ਟੀਚਾ ਹੈ।
ਲਾਭਪਾਤਰੀ ਕੰਪਨੀਆਂ: ਅਧਿਕਾਰਤ ਠੇਕਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਬਜਟ ਦਾ ਵੱਡਾ ਹਿੱਸਾ General Dynamics Land Systems (London, Ontario) ਅਤੇ CAE Inc. (Montreal) ਵਰਗੀਆਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਨੂੰ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਕੰਪਨੀਆਂ ਦੇ ਸ਼ੇਅਰਾਂ ਵਿੱਚ ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਭਾਰੀ ਉਛਾਲ ਦੇਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਜੋ ਸਿੱਧਾ ਜੰਗੀ ਅਰਥਚਾਰੇ (War Economy) ਤੋਂ ਮੁਨਾਫ਼ਾ ਕਮਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ।
ਵਪਾਰਕ ਦੋਗਲਾਪਨ: ਕਾਰਨੀ ਰੂਸੀ ਤੇਲ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਰੂਸ ਨਾਲ ਸਾਂਝ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨਾਲ Comprehensive Economic Partnership Agreement (CEPA) ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨੇਪਰੇ ਚਾੜ੍ਹ ਰਹੇ ਹਨ।
ਡੋਨਾਲਡ ਟ੍ਰੰਪ: 500% ਟੈਰਿਫ ਦੀ ਧਮਕੀ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਵਪਾਰ
ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟ੍ਰੰਪ ਨੇ ਦਾਵੋਸ ਵਿੱਚ ਆਪਣੀ “America First” ਨੀਤੀ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹੋਏ ਭਾਰਤ ਸਮੇਤ ਕਈ ਦੇਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਸਿੱਧੀ ਚਿਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ।
ਟੈਰਿਫ ਹਥਿਆਰ: ਟ੍ਰੰਪ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਜੇਕਰ ਭਾਰਤ ਨੇ ਰੂਸੀ ਤੇਲ ਦੀ ਖਰੀਦ ‘ਤੇ ਲਗਾਮ ਨਾ ਲਗਾਈ, ਤਾਂ ਉਹ ਭਾਰਤੀ ਵਸਤੂਆਂ ‘ਤੇ ਟੈਰਿਫ 50% ਤੋਂ ਵਧਾ ਕੇ 500% ਤੱਕ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਧਮਕੀ ਅਮਰੀਕੀ Trade Act of 1974 (Section 301) ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ, ਅਮਰੀਕੀ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਡੋਨਾਲਡ ਟ੍ਰੰਪ ਨੇ ਦਾਵੋਸ ਦੇ ਮੰਚ ਤੋਂ ਕੋਈ ਕੂਟਨੀਤਕ ਨਰਮੀ ਨਹੀਂ ਦਿਖਾਈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਭਾਸ਼ਣ ਸਿੱਧਾ “ਆਰਥਿਕ ਦਹਿਸ਼ਤਗਰਦੀ” ਵਰਗਾ ਸੀ।
ਆਰਥਿਕ ਪ੍ਰਭਾਵ: ਵਪਾਰਕ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਮਰੀਕਾ ਭਾਰਤ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਵਪਾਰਕ ਭਾਈਵਾਲ ਹੈ। 500% ਟੈਰਿਫ ਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਭਾਰਤੀ ਆਈ.ਟੀ. (IT), ਫਾਰਮਾ ਅਤੇ ਕੱਪੜਾ ਉਦਯੋਗ ਦਾ ਮੁਕੰਮਲ ਸਫਾਇਆ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਕਰੋੜਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਰੋਜ਼ੀ-ਰੋਟੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।
ਕਤਰ ਅਤੇ ਚੀਨ:
ਨੀਤੀਗਤ ਸਮਝੌਤਿਆਂ ਦਾ ਖੁਲਾਸਾ
ਕਾਰਨੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਤਰ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨਾਲ $159 ਮਿਲੀਅਨ ਦਾ ਇੱਕ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ‘ਟ੍ਰੇਡ ਫਾਈਨੈਂਸਿੰਗ’ ਫੰਡ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਬਨਾਮ ਨਿਵੇਸ਼: ਕਤਰ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਬਾਰੇ ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ ਸਟੈਂਡ ਦੇ ਬਾਵਜੂਦ, ਕੈਨੇਡਾ ਆਪਣੀ AI ਅਤੇ ਰੱਖਿਆ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਲਈ ਕਤਰ ਦੇ ਪੈਸੇ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਚੀਨ ਨਾਲ ਨਰਮੀ: ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਕੈਨੋਲਾ (Canola) ਦੇ ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਚੀਨੀ EVs ‘ਤੇ ਟੈਰਿਫ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਨਰਮੀ ਕਾਰਨੀ ਦੀ “ਸਿਧਾਂਤਕ” ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਦੋਹਰੇ ਮਾਪਦੰਡਾਂ ਨੂੰ ਸਾਬਤ ਕਰਦੀ ਹੈ।
ਸੱਤਾ ਅਤੇ ਵਪਾਰ ਦੀ ਅਸਲੀ ਤਸਵੀਰ
ਵਰਲਡ ਇਕਨਾਮਿਕ ਫੋਰਮ (WEF) 2026 ਦਾਵੋਸ 2026 ਦਾਵੋਸ 2026 ਦੇ ਭਾਸ਼ਣ ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵ ਨੇਤਾਵਾਂ ਲਈ “ਮਨੁੱਖਤਾ” ਅਤੇ “ਲੋਕਤੰਤਰ” ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ਬਦ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਅਸਲ ਏਜੰਡਾ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ, ਊਰਜਾ ਸਰੋਤਾਂ ‘ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਦਬਾਅ ਹੈ। ਮਾਰਕ ਕਾਰਨੀ ਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕ ਰਾਜਨੀਤੀ ਅਤੇ ਟ੍ਰੰਪ ਦਾ ਆਰਥਿਕ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕੋ ਹੀ ਸਿੱਕੇ ਦੇ ਦੋ ਪਹਿਲੂ ਹਨ, ਜੋ ਆਮ ਜਨਤਾ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ ਦੀ ਬਜਾਏ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਨੂੰ ਪਹਿਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਦਾਵੋਸ ਦੇ ਮੰਚ ਤੋਂ “ਮਨੁੱਖਤਾ” ਅਤੇ “ਸਾਂਝੇ ਭਵਿੱਖ” ਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਪਰਦੇ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਅਤੇ ਤੇਲ ਦੀ ਸਿਆਸਤ ਦਾ ਖੇਡ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਯੂਕਰੇਨ ਵਿੱਚ ਆਮ ਲੋਕ ਮਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਮਾਰਕ ਕਾਰਨੀ ਦੀ “ਸਿਧਾਂਤਕ” ਰਾਜਨੀਤੀ ਸਿਰਫ਼ ਵਪਾਰਕ ਹਿੱਤਾਂ ਨੂੰ ਛੁਪਾਉਣ ਦਾ ਇੱਕ ਤਰੀਕਾ ਹੈ ਅਤੇ ਟ੍ਰੰਪ ਦੀਆਂ ਧਮਕੀਆਂ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣੀ ਸਰਦਾਰੀ ਕਾਇਮ ਰੱਖਣ ਲਈ ਹਨ।
ਇਹ ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ 2026 ਦੀ ਇਹ ਦਾਵੋਸ ਮੀਟਿੰਗ “ਭਰੋਸੇ ਦੀ ਬਹਾਲੀ” ਲਈ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ “ਭਰੋਸੇ ਦੇ ਕਤਲ” ਵਰਗੀ ਲਗਦੀ ਹੈ ।
ਕਾਰਨੀ ਸਰਕਾਰ ਦੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਦੋਹਰੇ ਮਾਪਦੰਡ ਸਾਫ਼ ਨਜ਼ਰ ਆਉਂਦੇ ਹਨ। ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਮੰਤਰੀ ਕਾਰਨੀ ਰੂਸੀ ਤੇਲ ਦੇ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਅੰਤਰਰਾਸ਼ਟਰੀ ਮੰਚਾਂ ‘ਤੇ ਆਵਾਜ਼ ਬੁਲੰਦ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਉਹ ਭਾਰਤ ਨਾਲ ਵਿਆਪਕ ਆਰਥਿਕ ਭਾਈਵਾਲੀ ਸਮਝੌਤੇ (CEPA) ਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਨੇਪਰੇ ਚਾੜ੍ਹਨ ਵਿੱਚ ਰੁੱਝੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਜਦਕਿ ਇਹ ਜੱਗ-ਜ਼ਾਹਰ ਹੈ ਕਿ ਭਾਰਤ ਇਸ ਸਮੇਂ ਰੂਸੀ ਤੇਲ ਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਖਰੀਦਦਾਰ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਵੀ ਅੱਗੇ, ਕਤਰ ਨਾਲ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਰਿਸ਼ਤੇ ਸਿਆਸੀ ਨੈਤਿਕਤਾ ‘ਤੇ ਸਵਾਲ ਖੜ੍ਹੇ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪੱਛਮੀ ਦੇਸ਼ ਅਕਸਰ ਕਤਰ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਬਾਰੇ ਚਿੰਤਾ ਪ੍ਰਗਟਾਉਂਦੇ ਰਹੇ ਹਨ, ਪਰ ਕਾਰਨੀ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਕਤਰ ਦੇ ਨਿਵੇਸ਼ਕਾਂ ਨਾਲ 159 ਮਿਲੀਅਨ ਡਾਲਰ ਦਾ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ‘ਟ੍ਰੇਡ ਫਾਈਨੈਂਸਿੰਗ’ ਫੰਡ ਸਥਾਪਤ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਇਹ ਫੰਡ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (AI) ਅਤੇ ਰੱਖਿਆ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਵਿਕਸਤ ਕਰਨ ਲਈ ਵਰਤਿਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਗੱਲ ਪੈਸੇ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦਾ ਮੁੱਦਾ ਪਿੱਛੇ ਰਹਿ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਚੀਨ ਨਾਲ ਵਪਾਰਕ ਰਿਸ਼ਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੀ ਇਹੀ ਕਹਾਣੀ ਦੁਹਰਾਈ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੇ ਕੈਨੋਲਾ (ਸਰ੍ਹੋਂ) ਦੇ ਵਪਾਰ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਚੀਨੀ ਇਲੈਕਟ੍ਰਿਕ ਵਾਹਨਾਂ (EVs) ‘ਤੇ ਟੈਰਿਫ ਵਿੱਚ ਨਰਮੀ ਵਰਤੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਦਮ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਸਾਬਤ ਕਰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਿਧਾਂਤਕ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸਿਰਫ਼ ਭਾਸ਼ਣਾਂ ਤੱਕ ਸੀਮਤ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਅਸਲ ਫੈਸਲੇ ਵਪਾਰਕ ਮਜਬੂਰੀਆਂ ਅਤੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਲਾਬਿੰਗ ਦੇ ਆਧਾਰ ‘ਤੇ ਲਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਚੀਨ ਨਾਲ ਸਖ਼ਤੀ ਦਾ ਦਿਖਾਵਾ ਕਰਨਾ ਪਰ ਪਰਦੇ ਦੇ ਪਿੱਛੇ ਵਪਾਰਕ ਸਮਝੌਤੇ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣਾ, ਕਾਰਨੀ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਦੋਗਲੇਪਨ ਨੂੰ ਬੇਨਕਾਬ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਦਾਵੋਸ 2026 ਦੇ ਇਹ ਘਟਨਾਕ੍ਰਮ ਸਪੱਸ਼ਟ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿਸ਼ਵ ਨੇਤਾਵਾਂ ਲਈ “ਮਨੁੱਖਤਾ”, “ਸ਼ਾਂਤੀ” ਅਤੇ “ਲੋਕਤੰਤਰ” ਵਰਗੇ ਸ਼ਬਦ ਸਿਰਫ਼ ਕੂਟਨੀਤਕ ਸੰਦ ਬਣ ਕੇ ਰਹਿ ਗਏ ਹਨ। ਅਸਲ ਏਜੰਡਾ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ, ਊਰਜਾ ਸਰੋਤਾਂ ‘ਤੇ ਕਬਜ਼ਾ ਅਤੇ ਆਰਥਿਕ ਦਬਾਅ ਬਣਾ ਕੇ ਰੱਖਣਾ ਹੈ। ਮਾਰਕ ਕਾਰਨੀ ਦੀ ਸਿਧਾਂਤਕ ਦਿੱਖ ਅਤੇ ਡੋਨਾਲਡ ਟ੍ਰੰਪ ਦਾ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਆਰਥਿਕ ਰਾਸ਼ਟਰਵਾਦ, ਦੋਵੇਂ ਇੱਕੋ ਸਿੱਕੇ ਦੇ ਦੋ ਪਹਿਲੂ ਹਨ। ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਅੰਤਿਮ ਨਿਸ਼ਾਨਾ ਆਮ ਜਨਤਾ ਦੇ ਹਿੱਤਾਂ ਦੀ ਰਾਖੀ ਕਰਨਾ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਮੁਨਾਫ਼ੇ ਨੂੰ ਯਕੀਨੀ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੇਖਣਾ ਅਹਿਮ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੀਤੀਆਂ ਦਾ ਆਮ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਵ ਸ਼ਾਂਤੀ ‘ਤੇ ਕੀ ਅਸਰ ਪੈਂਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਫਿਲਹਾਲ ਦਾਵੋਸ ਤੋਂ ਆ ਰਹੀਆਂ ਹਵਾਵਾਂ ਕਿਸੇ ਸੁਖਾਵੇਂ ਭਵਿੱਖ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਨਹੀਂ ਦੇ ਰਹੀਆਂ।