ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਖਿਲਵਾੜ ਬਰਦਾਸ਼ਤ ਨਹੀਂ, ਗੈਸ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਦੁਕਾਨਾਂ ‘ਤੇ ਵਿਕਰੀ ਰੋਕਣ ਦੀ ਮੰਗ ਉੱਠੀ
ਸਰੀ, (ਦਿਵਰੂਪ ਕੌਰ): ਸਰੀ ਸਿਟੀ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇੱਕ ਅਹਿਮ ਅਤੇ ਗੰਭੀਰ ਮੁੱਦੇ ‘ਤੇ ਚਰਚਾ ਛਿੜ ਗਈ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਵਪਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਮਾਪਿਆਂ ਦਾ ਧਿਆਨ ਆਪਣੇ ਵੱਲ ਖਿੱਚਿਆ ਹੈ। ਸਰੀ ਦੇ ਕੌਂਸਲਰ ਗੋਰਡਨ ਹੈਪਨਰ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੇ ਵੇਪਿੰਗ (Vaping) ਦੇ ਰੁਝਾਨ ਨੂੰ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਇੱਕ “ਗੰਭੀਰ ਸਿਹਤ ਸੰਕਟ” ਕਰਾਰ ਦਿੰਦਿਆਂ ਇਸ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਜੰਗ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਸੋਮਵਾਰ ਦੀ ਕੌਂਸਲ ਮੀਟਿੰਗ ਦੌਰਾਨ, ਹੈਪਨਰ ਨੇ ਇੱਕ ‘ਨੋਟਿਸ ਆਫ਼ ਮੋਸ਼ਨ’ (Notice of Motion) ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ, ਜਿਸਦਾ ਮੁੱਖ ਉਦੇਸ਼ ਸਰੀ ਵਿੱਚ ਵੇਪਿੰਗ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ‘ਤੇ ਸਖ਼ਤ ਤੋਂ ਸਖ਼ਤ ਕੰਟਰੋਲ ਲਾਗੂ ਕਰਨਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਹੁਣ ਸਮਾਂ ਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਅਸੀਂ ਆਪਣੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਇਸ ਨਸ਼ੇ ਦੀ ਲਤ ਤੋਂ ਬਚਾਉਣ ਲਈ ਠੋਸ ਕਦਮ ਚੁੱਕੀਏ, ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਿ ਬਹੁਤ ਦੇਰ ਹੋ ਜਾਵੇ। ਇਹ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਹਿਰ ਦੇ ਉਪ-ਕਾਨੂੰਨਾਂ (Bylaws) ਵਿੱਚ ਵੱਡੇ ਬਦਲਾਅ ਲਿਆ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕੌਂਸਲਰ ਹੈਪਨਰ ਨੇ ਆਪਣੇ ਸੰਬੋਧਨ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਾਵੁਕ ਅਤੇ ਚਿੰਤਾਜਨਕ ਤਸਵੀਰ ਪੇਸ਼ ਕੀਤੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਉਹ ਅਕਸਰ ਸਕੂਲਾਂ ਦੇ ਬਾਹਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਜਨਤਕ ਥਾਵਾਂ ‘ਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰੇਆਮ ਵੇਪਿੰਗ ਕਰਦੇ ਦੇਖਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, “ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਸਕੂਲਾਂ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦੇਖਦਾ ਹਾਂ, ਸੱਚ ਕਹਾਂ ਤਾਂ ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਹਰ ਉਸ ਥਾਂ ਦੇਖਦਾ ਹਾਂ ਜਿੱਥੇ ਨੌਜਵਾਨ ਇਕੱਠੇ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।” ਉਨ੍ਹਾਂ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਕਿ ਵੇਪਿੰਗ ਉਤਪਾਦਾਂ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਨਿਕੋਟੀਨ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਲਈ ਬੇਹੱਦ ਖ਼ਤਰਨਾਕ ਹੈ। ਡਾਕਟਰੀ ਤੱਥਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦਿੰਦਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਦਿਮਾਗ 25 ਸਾਲ ਦੀ ਉਮਰ ਤੱਕ ਵਿਕਸਤ ਹੁੰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਜ਼ੁਕ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਨਿਕੋਟੀਨ ਦੀ ਲਤ ਲੱਗਣਾ ਬਾਲਗਾਂ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਸੌਖਾ ਅਤੇ ਨੁਕਸਾਨਦੇਹ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਆਦਤ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਬਿਮਾਰੀ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਭਵਿੱਖ ਨੂੰ ਧੁੰਦਲਾ ਕਰ ਦੇਵੇਗੀ।
ਹੈਪਨਰ ਨੇ ਵੇਪਿੰਗ ਦੇ ਮਾੜੇ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਇਸ ਦੇ ਅਸਰ ਬਹੁਤ ਡੂੰਘੇ ਅਤੇ ਵਿਵਹਾਰਕ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਵੇਪਿੰਗ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਬੱਚਿਆਂ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕਰਨ (Concentration) ਦੀ ਸਮੱਸਿਆ, ਸਿੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ, ਮੂਡ ਖਰਾਬ ਰਹਿਣਾ ਅਤੇ ਤਣਾਅ ਨੂੰ ਕਾਬੂ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ, “ਇਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ ਕਿ ਸਾਡੇ ਬੱਚੇ ਫੇਫੜਿਆਂ ਦੀਆਂ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦੇ ਜੋਖਮ ਵਿੱਚ ਪੈ ਰਹੇ ਹਨ।” ਕੌਂਸਲਰ ਨੇ ਜ਼ੋਰ ਦੇ ਕੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਿਹਤ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਇਹ “ਗੰਭੀਰ ਜੋਖਮ” (Acute Risks) ਸਾਨੂੰ ਮਜਬੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਅਸੀਂ ਤੁਰੰਤ ਕਾਰਵਾਈ ਕਰੀਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਮੰਨਣਾ ਹੈ ਕਿ ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਅੱਜ ਕੁਝ ਨਾ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਅਸੀਂ ਇੱਕ ਅਜਿਹੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਤਿਆਰ ਕਰ ਦੇਵਾਂਗੇ ਜੋ ਸਰੀਰਕ ਅਤੇ ਮਾਨਸਿਕ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋਵੇਗੀ।
ਆਪਣੇ ਮਤੇ ਰਾਹੀਂ ਕੌਂਸਲਰ ਹੈਪਨਰ ਨੇ ਸਿਟੀ ਸਟਾਫ਼ ਨੂੰ ਸਖ਼ਤ ਹਦਾਇਤਾਂ ਜਾਰੀ ਕਰਨ ਦੀ ਮੰਗ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਟਾਫ਼ ਨੂੰ 2019 ਦੇ ਉਪ-ਕਾਨੂੰਨਾਂ ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਕਰਕੇ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਪਾਬੰਦੀਸ਼ੁਦਾ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪੈਕੇਜ ਤਿਆਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁੱਖ ਮੰਗ ਹੈ ਕਿ ਵੇਪਿੰਗ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ਨੂੰ ਸੀਮਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ। ਇਸ ਤਹਿਤ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਸੁਵਿਧਾ ਸਟੋਰਾਂ (Convenience Stores), ਗੈਸ ਸਟੇਸ਼ਨਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਆਮ ਪਰਚੂਨ ਦੁਕਾਨਾਂ ‘ਤੇ ਵੇਪਿੰਗ ਉਤਪਾਦਾਂ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ‘ਤੇ ਮੁਕੰਮਲ ਪਾਬੰਦੀ ਲਗਾਈ ਜਾਵੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਤਰਕ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਉਤਪਾਦ ਸਿਰਫ਼ ‘19-ਪਲੱਸ’ (19+) ਵਾਲੀਆਂ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਦੁਕਾਨਾਂ ‘ਤੇ ਹੀ ਮਿਲਣੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਪਹੁੰਚ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਇਸ ਕਦਮ ਨਾਲ ਵੇਪਿੰਗ ਦੀ ਉਪਲਬਧਤਾ ਘਟੇਗੀ ਅਤੇ ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਲਈ ਇਸਨੂੰ ਖਰੀਦਣਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ।
ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਹੈਪਨਰ ਨੇ ਸ਼ਹਿਰ ਭਰ ਵਿੱਚ ਵੇਪਿੰਗ ਰਿਟੇਲਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਨਵੀਂ ‘ਬਿਜ਼ਨਸ ਲਾਇਸੈਂਸ’ ਸ਼੍ਰੇਣੀ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਵਕਾਲਤ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿ ਜੋ ਵੀ ਦੁਕਾਨਦਾਰ ਵੇਪ ਵੇਚਣਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਸਨੂੰ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਲਾਇਸੈਂਸ ਲੈਣਾ ਪਵੇਗਾ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਸ਼ਰਤਾਂ ਮੰਨਣੀਆਂ ਪੈਣਗੀਆਂ। ਪ੍ਰਸਤਾਵ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ ਕਿ ਸਕੂਲਾਂ, ਪਾਰਕਾਂ, ਮਨੋਰੰਜਨ ਕੇਂਦਰਾਂ (Rec Centres) ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਜਿਹੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਜਿੱਥੇ ਬੱਚੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਆਉਂਦੇ-ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਦੇ ਨੇੜੇ ਵੇਪਿੰਗ ਦੀ ਵਿਕਰੀ ‘ਤੇ ‘ਕੈਪ’ (Cap) ਲਗਾਈ ਜਾਵੇ ਯਾਨੀ ਪੂਰਨ ਰੋਕ ਹੋਵੇ। ਉਲੰਘਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ “ਸਪੱਸ਼ਟ ਅਤੇ ਸਖ਼ਤ ਨਤੀਜੇ” ਭੁਗਤਣ ਦੀ ਚੇਤਾਵਨੀ ਵੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ। ਹੈਪਨਰ ਨੇ ਕਿਹਾ, “ਜੇਕਰ ਸਟਾਫ਼ ਅਜਿਹਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਕਾਮਯਾਬ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਹ ਸ਼ਹਿਰ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸ਼ਾਨਦਾਰ ਗੱਲ ਹੋਵੇਗੀ।”
ਇਸ ਮਾਮਲੇ ‘ਤੇ ਅਗਲੀ ਕਾਰਵਾਈ 23 ਫਰਵਰੀ ਨੂੰ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਕੌਂਸਲ ਮੀਟਿੰਗ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇਗੀ, ਜਿੱਥੇ ਸਿਟੀ ਸਟਾਫ਼ ਆਪਣੀ ਰਿਪੋਰਟ ਅਤੇ ਡਰਾਫਟ ਸੋਧਾਂ ਪੇਸ਼ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਮੇਅਰ ਬ੍ਰੈਂਡਾ ਲੌਕ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ‘ਤੇ ਆਪਣੀ ਦਿਲਚਸਪੀ ਜ਼ਾਹਰ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਟਿੱਪਣੀ ਕਰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, “ਮੈਂ ਇਸ ਚੈਂਬਰ ਵਿੱਚ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਉਸ ਬਹਿਸ ਦੀ ਉਡੀਕ ਕਰ ਰਹੀ ਹਾਂ।” ਇਹ ਸੰਕੇਤ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਕਿ ਕੌਂਸਲ ਦੇ ਬਾਕੀ ਮੈਂਬਰ ਵੀ ਇਸ ਮੁੱਦੇ ਨੂੰ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਲੈ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਇਹ ਮਤਾ ਪਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਸਰੀ ਬ੍ਰਿਟਿਸ਼ ਕੋਲੰਬੀਆ ਦਾ ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ ਜਿੱਥੇ ਵੇਪਿੰਗ ਵਿਰੁੱਧ ਸਭ ਤੋਂ ਸਖ਼ਤ ਕਾਨੂੰਨ ਲਾਗੂ ਹੋਣਗੇ। ਮਾਪਿਆਂ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਇਸ ਕਦਮ ਦਾ ਭਰਪੂਰ ਸਵਾਗਤ ਕੀਤੇ ਜਾਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ, ਜਦਕਿ ਛੋਟੇ ਦੁਕਾਨਦਾਰਾਂ ਲਈ ਇਹ ਇੱਕ ਵੱਡੀ ਆਰਥਿਕ ਚੁਣੌਤੀ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਫਿਲਹਾਲ, ਸਭ ਦੀਆਂ ਨਜ਼ਰਾਂ 23 ਫਰਵਰੀ ਦੀ ਮੀਟਿੰਗ ‘ਤੇ ਟਿਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। This report was written by Divroop Kaur as part of the Local Journalism Initiative.

