ਟਰੰਪ ਦੀ ਘਟਦੀ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯਤਾ ਅਤੇ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਪਾਰਟੀ ‘ਚ ਪਈਆਂ ਦਾਰਾੜ ਦਾ ਕੈਨੇਡਾ ‘ਤੇ ਅਸਰ

ਸਰੀ, (ਦਿਵਰੂਪ ਕੌਰ): ਡੋਨਾਲਡ ਟਰੰਪ ਦੀ ਵ੍ਹਾਈਟ ਹਾਊਸ ਵਿੱਚ ਵਾਪਸੀ ਨੇ ਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਅਮਰੀਕਾ, ਸਗੋਂ ਪੂਰੀ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਵਪਾਰਕ ਅਤੇ ਸਮਾਜਿਕ ਸਮੀਕਰਨਾਂ ਨੂੰ ਬਦਲ ਕੇ ਰੱਖ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਟਰੰਪ ਆਪਣੇ ਦੂਜੇ ਕਾਰਜਕਾਲ ਦੇ ਦੂਜੇ ਸਾਲ (2026) ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਕਈ ਸਿਆਸੀ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਕੈਨੇਡਾ ‘ਤੇ ਪੈਣਾ ਲਾਜ਼ਮੀ ਹੈ। ਆਉਣ ਵਾਲਾ ਸਾਲ ਕੈਨੇਡਾ-ਅਮਰੀਕਾ-ਮੈਕਸੀਕੋ ਵਪਾਰ ਸਮਝੌਤੇ (CUSMA) ਦੀ ਸਮੀਖਿਆ ਅਤੇ ਅਮਰੀਕਾ ਦੀਆਂ ਮੱਧਕਾਲੀ ਚੋਣਾਂ (Midterms) ਕਾਰਨ ਬੇਹੱਦ ਹਲਚਲ ਵਾਲਾ ਰਹਿਣ ਦੀ ਉਮੀਦ ਹੈ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਚੋਣਾਂ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਤੈਅ ਕਰਨਗੇ ਕਿ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਟਰੰਪ ਦੀਆਂ ਅਸੀਮਤ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ‘ਤੇ ਰੋਕ ਲੱਗੇਗੀ ਜਾਂ ਉਹ ਹੋਰ ਵੀ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਹੋ ਕੇ ਉੱਭਰਨਗੇ।
ਪੱਛਮੀ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸ਼ਾਸਤਰ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਮੈਥਿਊ ਲੇਬੋ ਅਨੁਸਾਰ, ਮੱਧਕਾਲੀ ਚੋਣਾਂ ਆਮ ਤੌਰ ‘ਤੇ ਮੌਜੂਦਾ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀਆਂ ਲਈ ਚੰਗੀਆਂ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ। ਇਸ ਵੇਲੇ ਅਮਰੀਕੀ ਕਾਂਗਰਸ ‘ਤੇ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਕਬਜ਼ਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਟਰੰਪ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਵੱਡੀ ਰੋਕ-ਟੋਕ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਲੈ ਰਹੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਟਸ ਸੈਨੇਟ ਵਿੱਚ ਸਿਰਫ਼ ਚਾਰ ਸੀਟਾਂ ਜਿੱਤ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਉਹ ਕੰਟਰੋਲ ਵਾਪਸ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਹਾਊਸ ਆਫ ਰਿਪ੍ਰਜ਼ੈਂਟੇਟਿਵਜ਼ ਵਿੱਚ ਵੀ ਰਿਪਬਲਿਕਨਾਂ ਕੋਲ ਮਾਮੂਲੀ ਬਹੁਮਤ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਟਸ ਦੋਵਾਂ ਸਦਨਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿੱਤ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਟਰੰਪ ਵਿਰੁੱਧ ਮਹਾਦੋਸ਼ (Impeachment) ਅਤੇ ਸਰਕਾਰੀ ਫੈਸਲਿਆਂ ਦੀ ਸਖ਼ਤ ਜਾਂਚ ਵਰਗੇ ਮੁੱਦੇ ਮੁੜ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਟਰੰਪ ਦੀ ਆਪਣੀ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਵੀ ਹੁਣ ਵਿਰੋਧ ਦੇ ਸੁਰ ਉੱਠਣ ਲੱਗੇ ਹਨ। ਨਵੰਬਰ ਵਿੱਚ ਟਰੰਪ ਦੀ ਕੱਟੜ ਸਮਰਥਕ ਰਹੀ ਮਾਰਜਰੀ ਟੇਲਰ ਗ੍ਰੀਨ ਨੇ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਕਿ ਉਹ ਜਨਵਰੀ ਵਿੱਚ ਸਿਆਸਤ ਤੋਂ ਸੰਨਿਆਸ ਲੈ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਜੈਫਰੀ ਐਪਸਟੀਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਫਾਈਲਾਂ ਨੂੰ ਜਨਤਕ ਕਰਨ ਦੇ ਮੁੱਦੇ ‘ਤੇ ਹੋਏ ਵਿਵਾਦ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਆਇਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਸੈਨੇਟਰ ਥੌਮ ਟਿਲਿਸ ਵਰਗੇ ਕਈ ਹੋਰ ਰਿਪਬਲਿਕਨ ਆਗੂਆਂ ਨੇ ਵੀ ਚੋਣ ਨਾ ਲੜਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਰਟੀ ਅੰਦਰ ਵਧ ਰਹੀ ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਦਸੰਬਰ ਦੇ ਗੈਲਪ ਪੋਲ ਮੁਤਾਬਕ ਟਰੰਪ ਦੀ ਲੋਕਪ੍ਰਿਯਤਾ ਘਟ ਕੇ 36 ਫੀਸਦੀ ਰਹਿ ਗਈ ਹੈ, ਜਦਕਿ 60 ਫੀਸਦੀ ਲੋਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਤੋਂ ਨਾਖੁਸ਼ ਹਨ।
ਕੈਨੇਡਾ ਲਈ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਚਿੰਤਾ ਵਪਾਰਕ ਨੀਤੀਆਂ ਹਨ। ਟਰੰਪ ਨੇ ਅਗਸਤ ਵਿੱਚ ਕੈਨੇਡੀਅਨ ਵਸਤਾਂ ‘ਤੇ ਟੈਰਿਫ ਵਧਾ ਕੇ 35 ਫੀਸਦੀ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਸਨ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ CUSMA ਦੇ ਅਧੀਨ ਆਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ‘ਤੇ ਲਾਗੂ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਪਰ ਸਟੀਲ, ਐਲੂਮੀਨੀਅਮ ਅਤੇ ਆਟੋਮੋਬਾਈਲ ਵਰਗੇ ਖੇਤਰ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ। ਕਾਰਲਟਨ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਪ੍ਰੋਫੈਸਰ ਫੇਨ ਓਸਲਰ ਹੈਂਪਸਨ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕੈਨੇਡੀਅਨਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਭੁਲੇਖਾ ਨਹੀਂ ਪਾਲਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਕਿ ਡੈਮੋਕ੍ਰੇਟਸ ਦੇ ਆਉਣ ਨਾਲ ਸਭ ਠੀਕ ਹੋ ਜਾਵੇਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਵਿੱਚ ਹੁਣ ਮੁਫ਼ਤ ਵਪਾਰ (Free Trade) ਦੀ ਬਜਾਏ ਆਪਣੀਆਂ ਉਦਯੋਗਿਕ ਨੀਤੀਆਂ ਨੂੰ ਬਚਾਉਣ ਦਾ ਰੁਝਾਨ ਵਧ ਰਿਹਾ ਹੈ।
CUSMA ਸਮਝੌਤੇ ਦੀ ਛੇ ਸਾਲਾ ਸਮੀਖਿਆ 2026 ਵਿੱਚ ਹੋਣੀ ਤੈਅ ਹੈ। ਟਰੰਪ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਡੇਅਰੀ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਅਤੇ ਖੇਤੀਬਾੜੀ ਨੀਤੀਆਂ ਦੀ ਆਲੋਚਨਾ ਕਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਇਸ ਸਮਝੌਤੇ ਨੂੰ “ਪਰਿਵਰਤਨਸ਼ੀਲ” (Transitional) ਕਰਾਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਅਮਰੀਕਾ ਇਸ ਸਮੀਖਿਆ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕੈਨੇਡਾ ਅਤੇ ਮੈਕਸੀਕੋ ਤੋਂ ਹੋਰ ਰਿਆਇਤਾਂ ਲੈਣ ਲਈ ਕਰੇਗਾ। ਜੌਨਸ ਹੌਪਕਿਨਜ਼ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਕ੍ਰਿਸਟੋਫਰ ਸੈਂਡਸ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਅਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ ਨਿਵੇਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰੇਗੀ ਅਤੇ ਤਿੰਨਾਂ ਦੇਸ਼ਾਂ ਦੀ ਆਰਥਿਕਤਾ ਲਈ ਇੱਕ ਦਰਦਨਾਕ ਰਸਤਾ ਸਾਬਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕੈਨੇਡਾ ਨੂੰ ਇਸ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਗੱਲਬਾਤ ਲਈ ਹੁਣੇ ਤੋਂ ਤਿਆਰ ਰਹਿਣਾ ਹੋਵੇਗਾ ਕਿਉਂਕਿ ਅਮਰੀਕਾ ਦਾ ਅਗਲਾ ਸਿਆਸੀ ਮਾਹੌਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਦਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। This report was written by Divroop Kaur as part of the Local Journalism Initiative.